Skolyoz Nedir? Skolyoz Teşhisi Nasıl Yapılır?

Skolyoz Nedir? Skolyoz Teşhisi Nasıl Yapılır?

Tıp literatüründe skolyoz olarak tanımlanan omurga eğriliği özellikle 10-15 yaş aralığındaki çocuklarda daha sık görülen bir ortopedik problemdir. Skolyoz en basit şekilde omurganın sırt veya bel bölgesine doğru eğilmesi olarak tanımlanabilir. Sağlıklı bir omurgada yukarıdan aşağıya doğru düz bir şekilde inmesi gereken omurlar, skolyoz vakalarında sola, sağa doğru veya kendi eksenlerinde dönerler.

Skolyoz erişkinler bireylerde de görülse de, daha çok çocuklarda rastlanan bir durumdur. Kız çocuklarının skolyoza daha yatkın olduğu bilinmektedir. Özellikle daha ileri vakalar kız çocuklarında erkek çocuklarına oranla 10 kat daha fazla görülmektedir.

Skolyoz birçok farklı nedene bağlı olarak meydana gelebilir. Günümüzde en çok karşılaşılan vakalar nedeni tam olarak bilinmeyen (idiyopatik), anne karnında oluşan nedenlere bağlı olan veya doğumdan gelen bulgularla ortaya çıkmaktadır.

Skolyoz derecesi yüksek ise, bir sağlık sorunu olmasının dışında estetik açıdan da problem oluşturur. Özellikle 10’lu yaşlardaki çocuklar ve gençler bu nedenle özgüven problemleri yaşayabilirler. Ayrıca skolyozun neden olacağı ağrılar kişinin hayat kalitesini olumsuz yönde etkilemektedir.

Skolyoz Tanı Aşaması

Skolyoz ilk dönemlerde nadir görülen sırt ağrıları dışında hiçbir belirti göstermez. Bu nedenle erken dönemde fark edilmesi güçtür. Ancak tedavi bakımından ne kadar erken teşhis edilirse o kadar iyidir. Bu sayede ilerlemeden ve kişinin yaşam kalitesini etkilemeden ortadan kaldırılabilir. Skolyozun en önemli belirtisi omuzlardan birinin daha yüksek durması, kalçanın hafifçe bile olsa sağa veya sola doğru kayması ya da bir kalçanın diğerine göre yüksek durması gibi fiziksel semptomlardır. Skolyoz daha çok 10-16 yaş aralığındaki çocuklarda ortaya çıktığından, ebeveynlere iş düşmektedir. Ailelerin bu gibi fiziksel özellikleri gözlememek için çocuklarının çıplak sırtını düzenli olarak kontrol etmesi gerekmektedir. Bu sırada eğer omuzlar veya kalça arasında bir eşitsizlik veya başka bir orantısızlık fark edilirse vakit kaybetmeden bir ortopedi uzmanı ile görüşülmelidir.

Hekimler ilk olarak hastanın hastalık geçmişini öğrenmek isteyecektir. Ardından detaylı bir fiziksel muayene yapılacak ve görüntüleme teknikleri kullanılacaktır. Bütün ortopedik vakalarda olduğu gibi, skolyozda da görüntüleme teknikleri teşhis için en önemli değerlendirme yöntemidir. Kesin skolyoz teşhisi ancak ayakta çekilen omurga grafileri ile konabilir. Bazı durumlarda doktorlar ayrıca daha detaylı bir inceleme için MR filmi de isteyebilir. Son yıllarda, skolyoz teşhisi için en çok kullanılan yöntem X ışını içermeyen ve eğriliği tespit eden vücut topografik analiz sistemleri olmuştur.

Erken Teşhis Neden Önemli?

Skolyozda erken tanı çok önemlidir. Erken tanı konulursa, doğru tedavi ile ileri bir boyuta varmadan skolyozun önüne geçilebilir. Tedavi edilmezse ileri derece omurga deformasyonlarına sebep olan ve kişinin hayatını ciddi şekilde olumsuz etkileyen skolyoz, erken teşhis ile kolaylıkla tedavi edilebilmektedir.

Tedavinin temel amacı omurgadaki deformasyonun cerrahi bir uygulamaya gerek kalmadan düzeltilmesidir. Cerrahi olmayan tedavi yöntemleri fizik tedavi, egzersiz ve eğriliğin açısına göre korse kullanımıdır. Özellikle omurga eğriliği 25 derecenin üstünde olan büyüme çağındaki çocuklarda korse kullanımı etkili bir yöntemdir. Ancak eğriliği 40 derecenin üzerinde olan hastalar için cerrahi ameliyat en etkili çözümdür. Cerrahi tedavi sırt ve bele yerleştirilen vidalar ile omurgada düzeltme sağlamaktadır.