Çocuklarda Kalça Çıkığına Dikkat

Kalça çıkığı, genellikle bebeklerin doğuştan dengesiz bir kalça ile dünyaya gelmesi ile ortaya çıkmaktadır. Bebeğin anne karnında erken gelişim aşamasında kalça ekleminde anormal oluşum nedeniyle ortaya çıkar. Uyluk kemiğinin ucundaki top, büyük pelvis kemiğinin bir parçası olarak sokete sıkıca oturur. Gelişimsel displazisi olarak adlandırılan kalça çıkığı olan bebeklerde ve çocuklarda bu kalça eklemi tam olarak yerine oturmamıştır. Topa benzeyen kısım sokette gevşek olarak durmaktadır ve yerinden kolaylıkla çıkabilir bir konumdadır. Top hareket ettikçe soketten dışarı kayabilir ya da tamamen yerinden çıkabilir. Bu tip kalça çıkığı rahatsızlığına genellikle bebeklerde rastlanır. Ülkemizde bir aylık her bebeğe kalça çıkığı taraması yapılmaktadır. Fakat bu durum çocukta sonradan da gelişebilir.

Özellikle sıkıca kundaklanarak büyütülen bebeklerde doğumdan sonra kalça çıkığı riskinin önemli oranda arttığı izlenmiştir. Son yıllarda doğumdan sonra bebeğin kendisini anne karnında hissetmesi için sıkıca sarılması, kundaklanması teşvik edilse de uzman birinden yardım alarak kundaklamayı güvenli şekilde yapmayı öğrenmeleri gerekmektedir. Yanlış kundaklamanın bebekte kalça çıkığına neden olabileceği unutulmamalıdır.

Araştırmalara göre her bin bebekten biri kalça çıkığı ile doğmaktadır. Kalça çıkığı genellikle sol kalçada ortaya çıkar fakat nadir olarak iki kalçada birden görülebilir. Bazı durumlar kalça çıkığı riskini artırmaktadır:

  • Kız çocuklarında, erkeklere oranla iki ile dört kat daha fazla sıklıkta görülmektedir.
  • İlk çocuklarda daha sık rastlanır, rahim daha dardır ve genetik faktörler de bu konuda etkili olmaktadır.
  • Normal doğum ile doğan bebekler, doğum sırasında ters pozisyonda geldiyse risk artmaktadır.
  • Ailede de kalça çıkığı öyküsünün olması nedeniyle genetik olarak yatkınlık söz konusu olabilir.
  • Anne karnında bebeği koruyan amniyotik sıvının düşük seviyede olması

Çocuklarda Kalça Çıkığı Belirtileri:

Bebeklerde genellikle bu durum dışardan fark edilmemektedir. Ancak şu belirtiler varsa, doktorunuza danışmanız gerekir:

  • Çocuğun bacak boyunda farklılık ve bazen bir bacağın dışa dönüklüğü
  • İki bacak arasında farklı esneklik ve sınırlı hareket aralığı
  • Yürüyüşte farklılık, topallama ve parmak ucunda yürüme eğilimi,
  • Pelvis bölgesinde bacaktaki düzensiz kıvrımlar ve bacaklar uzatıldığında kalçalarda düzensizlik oluşumu
  • Bebeklerde gecikmiş motor gelişiminin belirtisi olan oturma, sürünme, yürüme hareketlerinin geç başlaması

Kalça çıkığında en önemli husus, mümkün olduğunca erken tedavi etmek ve eklemdeki hasarı en aza indirgemektir.

Kalça displazisi her yaşta çocuğu etkileyebilir. Doğuştan gelen bir kalça çıkığı rahatsızlığı olsa bile hafif seyrediyorsa, semptomlar kendini yıllar sonra gösterebilir. Ergen ya da gençlerde teşhis edilen kalça çıkığı, asetabular displazi olarak adlandırılır. Bu semptomların belirme yaşı, çocuğun fiziksel aktivitelerine bağlı olarak farklılık gösterecektir. Bacakların aktif olarak kullanıldığı spor dallarında semptomlar daha erken alarm vermeye başlayacaktır.

Ultrasonla kalça çıkığı taramaları bebekler için doğumdan itibaren yapılmaktadır. Ayrıca doğumdan sonra çocuk doktoru tarafından fiziki muayeneden de geçirilmektedir. Doktorunuz çocuğunuzun kalçalarını dikkatlice hareket ettirerek bir anomali olup olmadığını tespit eder.

Bu taramalar sonucunda bebeğinizde kalça çıkığı teşhisi konulursa, bandajlarla tedavi yöntemi uygulanacaktır. Bu bandajla kalça eklemleri sokete bastırılmaktadır. Bandajlar altı hafta ile 12 hafta boyunca kullanılabilir. Fakat bandajla tedavi yöntemiyle başarı sağlanamazsa ya da bebeğiniz bu bandaj için büyükse cerrahi operasyonla müdahale edilir ve kalça sokete yerleştirilir.

Kalça çıkığı genellikle doğuştan olduğu için bu hastalığı önlemek mümkün değildir ama gerekli taramaları yaptırarak erken teşhisle, karmaşık ve invaziv yöntemlere gerek duyulmadan kısa sürede bandajlarla bu rahatsızlığı atlatabilirsiniz. Erken teşhisle vakaların %80 ile %95’inde başarı yakalanarak, tedaviye olumlu yanıt alınmaktadır.